Bouw een complottheorie vanaf nul.
De beste manier om een complottheorie te leren herkennen is er zelf een te maken.
Kies een echt nieuwsbericht. In de volgende stap kies je wie erachter zit en waarom. Daarna loop je door de vier stappen die echte complotdenkers gebruiken — met bij elke stap een ontmaskering ernaast.
- Afwijkingen najagen — maak van toeval bewijs voor een geheim plan.
- Verbanden verzinnen — trek lijnen tussen onsamenhangende punten tot ze betekenisvol lijken.
- Tegenbewijs wegredeneren — als een feit tegenspreekt, maak het feit deel van de doofpot.
- Critici diskwalificeren — schuif mensen opzij die zwaktes in je theorie tonen.
Kies de gebeurtenis.
Pak welke nieuwskop dan ook waar je verbeelding het wildst op losgaat. Niet te lang over nadenken.
Doel 4 en Tihange 3: tien jaar levensduurverlenging na deal met Engie
Begin maart 2022, kort na de Russische inval in Oekraïne, kondigde de Belgische regering-De Croo aan dat de kernreactoren Doel 4 en Tihange 3 tien jaar langer in bedrijf zouden blijven. De Belgische kernuitstap, oorspronkelijk volledig voorzien tegen 2025, werd hiermee gedeeltelijk teruggedraaid. Motivatie: bevoorradingszekerheid en CO2-doelstellingen in een onstabiele Europese energiemarkt.
Chemours Dordrecht: PFAS-vervuiling jarenlang ontkend
In de loop van 2022 publiceerde het RIVM metingen waaruit bleek dat PFAS-concentraties — zogenoemde 'forever chemicals' — in oppervlaktewater rond Chemours Dordrecht meervoudig boven de drinkwaternorm uitkwamen. Het bedrijf, voorheen DuPont, was al sinds de jaren tachtig in het nieuws over fluorhoudende productie, maar de RIVM-rapporten gaven voor het eerst harde lokale cijfers.
Stikstofcrisis: boerenprotesten leggen Nederland deels stil
Op 10 juni 2022 publiceerde het kabinet-Rutte IV een stikstofkaart met reductiedoelen tot 70 procent in zogenoemde piekgebieden rond Natura 2000. Doel: de stikstofuitstoot terugbrengen om EU-natuurregels en eerdere uitspraken van de Raad van State te respecteren. Voor veel veehouders betekende de kaart een gedwongen krimp of verkoop binnen tien jaar.
TenneT-netcongestie: bedrijven krijgen geen stroomaansluiting meer
In juni 2023 maakte landelijk netbeheerder TenneT bekend dat in grote delen van Noord-Brabant, Limburg en Gelderland geen nieuwe zware aansluitingen op het hoogspanningsnet meer mogelijk waren. Bedrijven die wilden uitbreiden of nieuwe industrie wilden vestigen, kregen plotseling te horen dat zij in de wacht stonden. Dezelfde maand volgden vergelijkbare meldingen voor delen van Flevoland en Utrecht.