De beste manier om een complottheorie te leren herkennen is er zelf een te maken.
Kies een echt nieuwsbericht. In de volgende stap kies je wie erachter zit en waarom. Daarna loop je door de vier stappen die echte complotdenkers gebruiken — met bij elke stap een ontmaskering ernaast.
Maak van toeval bewijs voor een geheim plan.
Trek lijnen tussen onsamenhangende punten tot ze betekenisvol lijken.
Als een feit tegenspreekt, maak het feit deel van de doofpot.
Schuif mensen opzij die zwaktes in je theorie tonen.
Op 10 juni 2022 publiceerde het kabinet-Rutte IV een stikstofkaart met reductiedoelen tot 70 procent in zogenoemde piekgebieden rond Natura 2000. Doel: de stikstofuitstoot terugbrengen om EU-natuurregels en eerdere uitspraken van de Raad van State te respecteren. Voor veel veehouders betekende de kaart een gedwongen krimp of verkoop binnen tien jaar.
Begin maart 2022, kort na de Russische inval in Oekraïne, kondigde de Belgische regering-De Croo aan dat de kernreactoren Doel 4 en Tihange 3 tien jaar langer in bedrijf zouden blijven. De Belgische kernuitstap, oorspronkelijk volledig voorzien tegen 2025, werd hiermee gedeeltelijk teruggedraaid. Motivatie: bevoorradingszekerheid en CO2-doelstellingen in een onstabiele Europese energiemarkt.
Op 24 juni 2022 kondigde het kabinet aan het maximale aantal vliegbewegingen op Schiphol stapsgewijs te verlagen van 500.000 naar 460.000 per jaar. De motivatie: structurele geluidsoverlast en juridische druk vanuit omwonenden. Schiphol opereerde al jaren in een gedoogsituatie zonder formeel vergunningsbesluit; het kabinet wilde de luchthaven binnen de wettelijke kaders brengen.
Eind maart 2023 maakte het Belgische postbedrijf Bpost bekend dat zijn CEO Dirk Tirez per direct opstapte. Aanleiding was een rapport van extern advocatenkantoor Linklaters dat aanwijzingen had gevonden voor prijsafspraken tussen Bpost en concurrent PPP-Pluricom over de aanbesteding van de bedeling van kranten en tijdschriften — een opdracht van enkele honderden miljoenen die de Belgische staat tienjaarlijks vergaf.