Bouw een complottheorie vanaf nul.
De beste manier om een complottheorie te leren herkennen is er zelf een te maken.
Kies een echt nieuwsbericht. In de volgende stap kies je wie erachter zit en waarom. Daarna loop je door de vier stappen die echte complotdenkers gebruiken — met bij elke stap een ontmaskering ernaast.
- Afwijkingen najagen — maak van toeval bewijs voor een geheim plan.
- Verbanden verzinnen — trek lijnen tussen onsamenhangende punten tot ze betekenisvol lijken.
- Tegenbewijs wegredeneren — als een feit tegenspreekt, maak het feit deel van de doofpot.
- Critici diskwalificeren — schuif mensen opzij die zwaktes in je theorie tonen.
Kies de gebeurtenis.
Pak welke nieuwskop dan ook waar je verbeelding het wildst op losgaat. Niet te lang over nadenken.
Stikstofcrisis: boerenprotesten leggen Nederland deels stil
Op 10 juni 2022 publiceerde het kabinet-Rutte IV een stikstofkaart met reductiedoelen tot 70 procent in zogenoemde piekgebieden rond Natura 2000. Doel: de stikstofuitstoot terugbrengen om EU-natuurregels en eerdere uitspraken van de Raad van State te respecteren. Voor veel veehouders betekende de kaart een gedwongen krimp of verkoop binnen tien jaar.
Schiphol-vluchtenplafond: kabinet wil omlaag, EU en rechter blokkeren
Op 24 juni 2022 kondigde het kabinet aan het maximale aantal vliegbewegingen op Schiphol stapsgewijs te verlagen van 500.000 naar 460.000 per jaar. De motivatie: structurele geluidsoverlast en juridische druk vanuit omwonenden. Schiphol opereerde al jaren in een gedoogsituatie zonder formeel vergunningsbesluit; het kabinet wilde de luchthaven binnen de wettelijke kaders brengen.
Antwerpse haven: 116 ton cocaïne onderschept in 2023
De douane in de haven van Antwerpen onderschepte in 2023 116 ton cocaïne, een nieuw record na de 110 ton van 2022. De zendingen kwamen vooral uit Ecuador, Colombia en Brazilië, verstopt in containers met fruit, hout, schroot en koffie. Antwerpen verwerkt jaarlijks ruim twaalf miljoen containers; de kans dat een individuele container wordt gecontroleerd ligt nog altijd onder vijf procent.
TenneT-netcongestie: bedrijven krijgen geen stroomaansluiting meer
In juni 2023 maakte landelijk netbeheerder TenneT bekend dat in grote delen van Noord-Brabant, Limburg en Gelderland geen nieuwe zware aansluitingen op het hoogspanningsnet meer mogelijk waren. Bedrijven die wilden uitbreiden of nieuwe industrie wilden vestigen, kregen plotseling te horen dat zij in de wacht stonden. Dezelfde maand volgden vergelijkbare meldingen voor delen van Flevoland en Utrecht.